سوء هاضمه مشكلی است كه بسیاری از افراد
به آن مبتلا هستند. اسهال ، یبوست ، نفخ، دل درد ، دل پیچه ، ترش كردن ،
زخم معده و خلاصه كلیه عوارضی كه در اثر عملكرد نادرست دستگاه گوارش به
وجود می آید، سوء هاضمه نام دارد . علل به وجود آورنده ی آن اغلب عادات
تغذیه ای غلط، كم تحركی و مشكلات روحی است. بسیاری از داروهایی كه اكنون
برای درمان سوء هاضمه در اختیار ما است ، از گیاهان تهیه می شوند . اكنون
خواص دو گیاه مؤثر در این زمینه را برایتان شرح می دهیم.
شیرین بیان
ریشه خشك شده گیاهی است با پوست خاكستری تا قهوه ای رنگ و مغز
زرد رنگ، این ریشه بسیار شیرین و كمی معطر است و به زبان انگلیسی به
آنsweet rootمی گویند. مواد مؤثر موجود در آن تری ترپنوئید ساپونین ها
هستند.
اثر دارویی؛ شامل اثرات خلط آور، ضد سرفه و ضد ورم دستگاه
تنفس است. به علاوه ایزوفلاونویید آن دارای خاصیت ضد باكتری است. از این رو
برای مبتلایان به التهاب ، زخم معده یا روده باریك مناسب و كاهنده دل پیچه
و ورم است.
شیرین بیان را نباید بیش از 6هفته مداوم مصرف كرد ، زیرا باعث كاهش پتاسیم خون می شود.
روش مصرف:
بدین صورت كه برای تهیه چای شیرین بیان، سه قاشق مرباخوری از
پودر آن را در نصف لیوان آب جوشیده بریزید و پس از 10 دقیقه آنرا صاف كرده و
بنوشید .
سناء
یبوست یكی از مشكلات دستگاه گوارش است و برگ سناء از قوی ترین درمان كننده های آن می باشد.
گیاه سنا از بهترین داروهای گیاهی ضد یبوست است كه مصرف آن در
جهان بسیار معمول است . سناء بیشتر در هندوستان كاشت می شود ولی در عطاری
های خودمان هم موجود است . مؤثرترین تركیب آن 3 درصد دی آنترون گلوكوزید
است.
مصرف این دارو برای مبتلایان به بواسیر و جراحیهای مقعد بسیار مفید و شل كننده مدفوع است.
توصیه می شود مادران شیرده از آن استفاده نكنند چون در شیر
ترشح می شود و مصرف بیش از اندازه این گیاه موجب اسهال و دفع الكترولیت از
بدن می شود.
روش مصرف:
بهتر است 5/0گرم الی 1 گرم برگ خشك شده سناء را در یك لیوان
آب جوش بریزیم و پس از 10 دقیقه آن را صاف كنیم. البته بهتر است از خیسانده
آن در آب سرد به مدت 10 تا 12 ساعت استفاده شود تا مصرف آن موجب دردهای
روده ای نشود. اثر میوه آن ملایم تر از برگش است، پس برای كودكان مناسب
تراست. برگ و میوه سناء به شكل پودر، عصاره قرص ، تی گب و... با نامهای
تجاری مختلف موجود است.
+ نوشته شده در جمعه یازدهم آذر 1390ساعت 13:48 توسط سيده فاطمه میر عیسی خانی
|
2 نظر
معرفی و گیاه شناسی
شیرین
بیان یکی از قدیمی ترین گیاهان دارویی جهان است که از دیرباز مورد توجه
انسان بوده و بواسطه ی قدمت زیاد آن به پدربزرگ گیاهان دارویی مشهور می
باشد. شیرین بیان گیاهی است چندساله و از خانواده ی بقولات Fabaceae
که ارتفاع آن گاها به 1 تا 2 متر می رسد. برگ های آن به فرم شانه ای مرکب
فرد می باشند که برگچه های آن دارای حالت چسبناکی هستند. گل های شیرین بیان
به رنگ های آبی یا آبی متمایل به ارغوانی و گاها زرد دیده می شوند. میوه ی
این گیاه از نوع نیام است که معمولا هر میوه دارای 3 تا 6 عدد دانه ی
لوبیایی شکل می باشد. ریشه ها و ریزوم های این گیاه دارای پوستی قهوه ای
رنگ هستند که پس از جدا کردن این پوسته ی خارجی به سایر قسمت های ریشه می
رسیم که به رنگ زرد دیده می شوند و دارای طعم شیرینی می باشند.
پراکنش و نیازهای اکولوژیکی
شیرین
بیان در اکثر مناطق جهان بخصوص میان دو عرض جغرافیایی 30 و 45 درجه در
نیمکره شمالی زمین می روید. این گیاه در کشورمان نیز پراکنش بسیار وسیعی
دارد و در استان هایی چون خراسان (شمالی و رضوی)، آذربایجان شرقی و غربی،
زنجان، گلستان، کردستان، فارس، اصفهان، تهران و ... مشاهده می شود. شیرین
بیان بطور کلی گیاهی نورپسند است که در طول رویش به هوای گرم و رطوبت متوسط
نیاز دارد. این گیاه در خاک های شنی عمیق که حاوی ترکیبات کلسیمی باشند
بخوبی رشد می کند و pH مناسب برای این گیاه 5/5 تا 2/8 ذکر شده است.
کاشت، داشت و برداشت
آماده
سازی زمین برای کشت این گیاه شامل یک شخم عمیق در ابتدای فصل پائیز به
همراه افزودن 30 تا 40 تن کود دامی کاملا پوسیده است. تکثیر رویشی (تقسیم
ریزوم و ریشه) روش تجاری تکثیر شیرین بیان می باشد اما این گیاه را بوسیله ی
بذر نیز می توان تکثیر نمود که در اینجا به تکثیر رویشی این گیاه می
پردازیم. در فصل پائیز (آبان ماه) ریزوم گیاهان 3 تا 4 ساله را پس از خروج
از خاک به قطعات 15 تا 25 سانتی متری تقسیم می کنند. این قطعات را در ردیف
هایی با فاصله ی 60 تا 80 سانتی متر و با فاصله ی30 تا 40 سانتی متر از
یکدیگر کشت می نمایند. پس از کاشت بایست به سرعت آبیاری صورت بگیرد. شیرین
بیان یکی از گیاهان دارویی است که بیشتر بصورت بهره برداری از طبیعت به
بازار مصرف می رسد و کمتر مورد کشت و کار قرار می گیرد و جالب است که
بدانیم ریشه ی این گیاه بصورت خشک شده یا عصاره، یکی از مهمترین اقلام
صادراتی کشورمان در بخش گیاهان دارویی است و در بسیاری از کشورهای اروپایی
نظیر انگلیس، آلمان، بلژیک، فرانسه و ... مورد کشت وسیع قرار می گیرد.
مرحله
ی داشت این گیاه شامل مبارزه ی مکانیکی با علف های هرز و قطع ساقه های این
گیاه از فاصله ی 10 سانتی متری خاک در ابتدای فصل رویش هر سال می باشد.
برداشت
ریشه های این گیاه در فصل پائیز سال سوم یا چهارم صورت می گیرد. این عمل
در سطوح کوچک با استفاده از بیل و در سطوح وسیع توسط ماشین های مخصوص انجام
می شود. میزان عملکرد ریشه بصورت خشک شده 5/1 تا 2 تن در هکتار ذکر شده
است.
فرآوری
قسمت
مورد استفاده ی این ریشه های این گیاه هستند که دارای ترکیبات مختلفی می
باشند. مهمترین ترکیب موجود در ریشه های این گیاه اسید گلیسریزیک است که 50
بار از شکر شیرین تر می باشد و مقدار آن با توجه به شرایط محیطی و واریته ی
گیاه بین 5 تا 20 درصد می باشد.
خواص درمانی و کاربرد
مهمترین
خواص درمانی ریشه های این گیاه عبارتند از: ملین،خلط آور، مدر، درمان
کننده ی زخم معده و اثنی عشر، موثر در درمان بیماری های دستگاه تنفس مانند
برونشیت و التهاب نای و ... . در داروسازی از عصاره ی ریشه ها برای شیرین
کردن طعم داروها بصورت گسترده استفاده می شود.
احتیاطات
مصرف: مصرف بی رویه ی ریشه های این گیاه بدلیل تحریک غدد فوق کلیوی و ترشح
بیش از اندازه ی هورمون آلدسترون ممنوع اعلام گردیده است. این حالت سبب
عوارضی چون اختلال در فعالیت های متابولیسمی، بالا رفتن فشار خون و ... می
گردد. مصرف این گیاه در دوران بارداری و شیردهی منع شده است.
نحوه ی مصرف: 1 تا 4 گرم از پودر ریشه ها را بصورت دمکرده و یا جوشانده به تعداد سه مرتبه در طول روز استفاده می کنیم.
+ نوشته شده در پنجشنبه سیزدهم تیر 1387ساعت 5:11 توسط سيده فاطمه میر عیسی خانی
|
6 نظر
دارچین اشتها اور ، نشاط آور بوده و نفس را باز می کند . پادزهر خوبی برای سموم حیوانی و نباتی می باشد . دلهره و وسواس را ار بین می برد . کبد و معده را تقویت می کند . ضد سکسکه می باشد و رعشه را تسکین می دهد. نام
دارچین ، مخصوص پوستهای معطری است که بهترین آنها در سیلان به عمل می آید و
انواع دیگر آن که در خارج از سیلان می روید به مرغوبی دارچین سیلان نیست .
فارسی
آن دارچین سفید است. اعراب آن را دارصینی می نامند. سلیخه نوع چینی آن است
که به آن دارچین ختایی هم می گویند و در هند و عمان کاشته می شود . بوی آن
کمتر از داچین سفید بوده و رنگ آن کمی سرخ است و در خواص مانند دارچین
سفید است منتها کمی ضعیف تر . قرفه نوع دیگری از دارچین است که خارج از
سیلان روییده و دارای پوست ضخیمی می باشد و در لغتت عرب قرفه به معنی پوست
درخت است و اختصاصا نام این پوست می باشد . قرفه نیز دارای تمام خواص
دارچین بوده و قدرت آن در تقویت بیشتر از دارچین سفید است ولی منافع دیگر
آن کمتر از دارچین می باشد .
اشتها
آور بوده ، غذاهای سنگین را لطیف می کند. ایرانیان دارچین را مانند چای دم
کرده و قبل و بعد از غذا می نوشند و چای دارچین معروف است . 
نفس
را باز می کند و تنفس را آسان می کند و نشاط آور بوده و قلب را جلا می
دهد. من پادزهر سموم حیوانی و نباتی و معدنی بوده و ضد خفقان و وحشت است .
دلهره و وسواس را از بین می برد و برای درمان جنون تجویز شده است . کار
دارجین تقویت اعضای رئیسه بدن مخصوصا معده و کبد می باشد. این پوست بوی بد دهان را از بین می برد ، تنگ نفس و سرفه خلطی را درمان می کند و آواز را تصفیه می کند . پخته دارچین با سرکه و مصطکی جهت درمان سکسکه تجویز شده است . مالیدن مخلوط کوبیده دارچین با عسل زخمهای چرکی را خشک کرده و کک و مک را از بین می برد و چنانچه با سرکه همراه شود باز هم مفید است .
اگر
دارچین را در روغن بجوشانید مالیدن این روغن به تنهایی یا با زرده تخم مرغ
پخته ، جهت رعشه و تسکین درد عضلات مفید است و برای درمان اعضای بی حس شده
به کارمی رود . چکاندن این روغن در گوش سنگینی انرا از بین می برد و برای
یرقان و بواسیر نافع است . در صنعت دارو سازی از اسانس دارچین در طب سنتی
ایران از عرق و عطر دارچین استفاده می کنند
برچسبها:
گیاهان مؤثر در سوء هاضمه