حرکات بنیادین و سنتی ماساژ

۱- جنبانیدن یا حرکتهای ضربه‎ ای:
عملی ملایم می‎باشد که برای کلیة قسمتهای بدن به کار می‎ رود تا به گردش خون کمک کند و عضلات سفت را شل کند. مالش، عضلات را کشیده و شل می‎کند و مشخصاً برای نواحی گوشتالو مانند ران‎ها مفید است. اصطکاک مالشی یا حرکات مالشی به صورت عمیق، برای آزاد کردن فشار محسوس در عضلات اطراف ستون فقرات و شانه ‎ها بصورت فشار مستقیم استفاده می‎شود.

۲- مالش آرام و منظم:
دستها به آرامی و بطور موزون بر روی پوست، به صورت حرکاتی متناوب یا به صورت حرکاتی گردشی یا بادبزنی، سر می‎خورند.

۳- مالش منظم همراه با ورز دادن:
این عمل مانند ورز دادن خمیر است. از دستها برای ایجاد و سپس رها کردن فشار، به صورت موزون (در نقاط گوشتالو) بین انگشتان و شست، استفاده می شود.

۴- مالش اصطکاکی:
برای نفوذ عمیق، از فشار شستها بر یک نقطة ثابت در کنار ستون فقرات، یا بصورت یک دایرة کوچک روی پوست، استفاده می‎شود.

۵- ضربه زدن:
با دستانی شل که بسرعت بر روی پوست کار می‎کنند، انجام می‎شود. کنارۀ دستان ضرباتی آهسته، تند، کوتاه و متناوب بر روی بدن وارد می‎کنند.

نگاه کلی به تکنیک های ماساژ (روش های ماساژ)

ماساژ غربی، بر اساس تکنیک های “پر هنریک لینگ می‎باشد”، اما با گذشت سالها به صور گوناگونی تکامل یافته ‎است. برای مثال:
در ماساژ به منظور درمان، توجه روی موقعیتهای خاصی نظیر کشش عضلات مبذول می‎شود. در ماساژ به منظور تخلیه دستی لنف، از یک ماساژ پمپی ملایم که هدف از آن افزایش سرعت برداشت مواد زاید به وسیله تحریک دستگاه لنفاوی است، استفاده می‎شود. در ماساژ بیودینامیک بر روی رهاسازی عواطف، یا “انرژی حیاتی” که اعتقاد بر این است که در درون بدن حس می‎شود، تمرکز می‎شود.

ماساژ شرقی شامل تکنیکهای طب فشاری (اکوپرژر) مانند: شیاتسو، تواینا و دو ـ این است، که در آنها به ایجاد فشار بیشتر از مالش، تأکید می‎شود و هدف از آنها ایجاد تعادل در انرژی موجود در بدن بر اساس فلسفة شرقی است.

سبکها و تکنیک های ماساژدرمانی

سبکهای ماساژ به دو بخش: سبکهای غربی و شرقی تقسیم می شوند و در مجموع ۱۱ گروه ذیل را تشکیل می دهند که هر سبکی منحصراً از تکنیکی خاص و گاه مشترک بهره می گیرد.

۱- ماساژ سنتی اروپایی: شامل متدهایی که بر پایأ فیزیولوژی و آناتومی طب غربی بنا نهاده شده اند.
پنج تکنیک دست ورزی بافتهای نرم بدن که در ماساژ سوئدی مورد استفاده قرار می گیرند تکنیکهای ماساژ سنتی اروپایی را تشکیل می دهند که عبارتند از:

۱-۱٫ تکنیک افلوراژ یا کفی (ماساژ با کف دستها ) “Effleurage”:
یک حرکت ملایم مناسب برای شروع و پایان ماساژ که در حرکت تمام دست در تماس با بدن خواهد بود، افلوراژ شامل حرکات آهسته، ریتمیک و نرم که معمولا در جهت جریان خون به سمت قلب، برای مثال از مچ تا شانه انجام می شود، در این حالت درمانگر با استفاده از همه دست شامل انگشتان و کف دست این کار را انجام می دهد و یک میزان فشار فزاینده را اعمال می کند.

۱-۲٫ تکنیک پتریساژ (مشت و مال دادن) “Petrissage”:
روشی است که طی آن درمانگر عضله را محکم می گیرد و به تناوب رها می کند.

۱-۳٫ تکنیک فریکشن یا حرکت مالشی(ماساژ با انگشتهای دست) “Friction”:
یک حرکت مستقیم و فشار دهنده که شست دست بیشترین فشار و مالش را به بدن منتقل می‌کند و با حرکتهای دورانی بدن را مالش میدهد.
این تکنیک با فشار پی در پی یا حرکات دورانی محکم در طول فیبرهای عضلانی همراه است. این حرکات معمولا در اطراف مفاصل اعمال می شود.

۱-۴٫ تکنیک پرکاشن یا حرکات ضربی
۱-۵٫ تکنیک ویبراسیون یا لرزاندن و تکان دادن

۲- ماساژ معاصر غربی: این روش نیز بر پایه روشهای مدرن آناتومیک شامل تکنیکهای دست ورزی فراتر از چارچوب ماساژ سوئدی بنا شده است و شامل موارد ذیل می باشد؛
۲-۱٫ ماساژ عصبی عضلانی :
ماساژ عصبی عضلانی که نگرش خاصی به رفع دردهای عضلانی و تسکین آنها دارد و می تواند باعث بهبود سیستم عضلانی و اسکلتی شود و بسیار مفید و مناسب برای بهبود عملکرد بدن است.

۲-۲٫ ماساژ ورزشی “Sports Massage”:
جهت آماده شدن برای ورزش و نیز برای آسیب‌ها و خستگی های بعد از ورزش.

امروزه ماساژ ورزشی جزء لاینفک برنامه ورزشی ورزشکاران است که به رسیدن به موفقیت های جهانی و المپیک فکر می کنند. هر روز که می گذرد به این امر بیشتر واقف می شوند که رسیدن به موفقیت تنها در گرو انجام فعالیتهای ورزشی نیست بلکه آمادگی روحی و هیجانی در کنار آمادگی جسمی برای موفقیت لازم است و از سویی پیشگیری از صدمات ورزشی هم از ارکان رسیدن به پیروزی است ماساژ ورزشی چه در امر آمادگی جسمی و جلوگیری از آسیبهای ورزشی و چه در امر آمادگی روحی روانی برای ورزشکاران بسیار مفید خواهد بود.
۲-۳٫ ماساژ میوتراپی

۳- ماساژ در روشهای اصلاح حرکت و ساختار:
این تکنیکها بر ساختار و حرکت بدن تأکید دارند. این روشها بدن را با کمک وزن، با دست ورزی بر روی بافتهای نرم و یا اصلاح الگوهای غلط حرکتی، سازماندهی و کامل می کنند. نمونه های آن عبارتند از:
۳-۱٫ هلر ورک
۳-۲٫ رولفینگ “Rolfing”
3-3. فلدن کرایس”Feldenkrais”
3-4. تکنیک الکساندر

۴- ماساژ شرقی:
تکنیکهای ماساژ شرقی براساس اصول طب سنتی چین بنا شده و انرژی حیاتی را که معتقدند در کانال های غیر قابل رؤیت در بدن جریان دارد تجدید می کنند. این متدها شامل طب فشاری یا شیاتسو می باشند.

۵- متدهای انرژی- پایه:
این متدها که در طب سنتی چین یافت نمی شوند، منجر به اثر بر روی حوزه انرژی که درون و اطراف بدن را احاطه کرده، می شوند. این کار هم با فشار و دست ورزی بر روی جسم و هم از طریق عبور دست از میان یا درون حوزه انرژی بدن صورت می گیرد. نمونه های روش های انرژی عبارتند از:
۵-۱٫ درمان قطبی
۵-۲٫ لمس شفابخش
۵-۳٫ ریکی

۶- استئوپاتی (مشت‌و مال) یا ماساژ مفاصل و استخوان‌ها؛
استئوپاتی یکی از روشهای طب کل ‌نگر است که اعتقاد دارد تمامی سیستم‌های بدن در ارتباط با یکدیگر بوده و تغییری نامطلوب در یکی از بخشهای بدن، عملکرد سایر سیستمها را نیز دچار مشکل می‌کند. بدین دلیل، درمانگران استئوپاتی برای درمان کل بدن با توجه و تمرکز بروی عملکرد سیستم استخوانها و عضلات سعی بر پیدا نمودن عامل اصلی بیماری دارند. استئوپاتی همچنین یک روش درمانی برای جلوگیری از استرس می‌باشد و بیمار را به داشتن یک زندگی سالم همراه با رژیمهای سالم غذایی تشویق می‌کند.