|
نام عربی:حشیشه القلب – داذی – داذی رومی
معرفی و گیاهشناسی:
گل راعی گیاهی است علفی و چندساله با ارتفاع 30 تا 90 سانتی متر که دارای ساقه ای بدون کرک و تا حدودی خزنده است. برگ های این گیاه قاشقی شکل و بدون دمبرگ می باشند و دارای حفرات فراوان اسانس هستند که نام گونه ی این گیاه (perforatum) از همین ویژگی آن حاصل شده است. گل های زرد رنگ این گیاه در یک گل آذین دیهیم قرار گرفته اند. در مورد این گیاه در بین اروپائیان داستان های زیادی موجود می باشد که گل راعی را دافع ارواح خبیثه می دانند و نام جنس این گیاه (Hypericum) برگرفته از همین موضوع است. رقم توپاز آن دارای اهمیت فراوان دارویی است.
نیازهای اکولوژیکی و پراکنش:
گل راعی گیاهی است آفتاب دوست و تا حدودی رطوبت پسند که در خاک هایی با بافت سبک تا متوسط با pH خنثی بخوبی رشد می نماید.این گیاه در مزارع متروک حاشیه راههای روستایی , نواحی کم درخت جنگلها, بیشه ها, روی تپه ها, مزارع شخم خورده و خشک و آفتابگیر و چمنزارها می روید.
کاشت، داشت و برداشت:
تکثیر این گیاه عمدتا توسط بذر و گاها توسط ساقه های رونده صورت می گیرد. بذور ریز این گیاه را بایستی در عمق کم کشت نمود و معمولا از کشت غیرمستقیم بذور استفاده می شود. برداشت این گیاه در زمانی است که 50 درصد گل ها باز شده اند و این عمل شامل قطع پیکره ی رویشی این گیاه از نزدیکی سطح زمین می باشد. برداشت در یک روز آفتابی صورت گرفته و محصول را بایستی به سرعت در محلی تاریک خشک نمود.
فرآوری: سرشاخه های گلدار و برگ های این گیاه دارای ترکیباتی چون اسانس، تانن، هایپرسین، هایپرین، کولین، فلاونوئید ها و ... می باشند. اسانس این گیاه و روغن این گیاه (حاصل خیساندن گل های آن در روغن آفتابگردان است که به دلیل حضور هایپرسین در آن، به رنگ قرمز می باشد)
خواص درمانی و کاربرد:
برخی از اثرات درمانی این گیاه عبارتند از: آرام بخش و ضد میگرن، درمان ناراحتی های ریوی، درمان مشکلات شب ادراری کودکان، درمان عفونت های دستگاه تناسلی زنان و ... . در استعمال خارجی برای بهبود زخم ها و درمان سوختگی پوست بکار می رود. اخیرا توجه فراوانی به این گیاه جهت درمان ایدز شده است.
همچنین گیاه دارویی علف چای در رفع شب ادراری، روماتیسم و نقرس مورد استفاده قرار میگیرد.
گیاه دارویی علف چای مصارف دیگری نیز دارد از جمله اینكه عصاره روغنی حاصل از آن برای بهبود زخمها و سوختگیها مفید است.
گیاه علف چای دارای اشكال دارویی متنوعی است كه میزان مصرف آن در موارد مختلف تفاوت میكند.
از جمله اشكال مختلف آن بصورت كپسول یا قرص است كه در درمان افسردگی خفیف تا متوسط مورد استفاده قرار میگیرد.
برای افسردگی دو تا چهار گرم گیاه خشك شده بصورت خوراكی یكبار در روز مورد مصرف قرار میگیرد.
گیاه دارویی علف چای برای زخم، ضرب دیدگی و تورم بصورت موضعی در نواحی آسیب دیده مصرف میشود.
از عصاره مایع این گیاه بصورت دو تا چهار میلی لیتر بصورت خوراكی یكبار در روز استفاده میشود.
در مصرف این گیاه بصورت چای دو تا سه گرم گیاه خشك در آب جوش مورد استفاده قرار میگیرد.
داروهای رسمی موجود در ایران كه در آنها این گیاه دارویی استفاده شده شامل قرص روكشدار پرفوران است كه در موارد درمان افسردگی، بیخوابی، اضطراب، سردردهای عصبی دوران قاعدگی و میگرن مورد استفاده قرار میگیرد.
همچنین قطره هایپیران است كه در درمان افسردگی بیخوابی، اضطراب، سردردهای عصبی، سردردهای دوران قاعدگی و میگرن مورد استفاده قرار میگیرد.
قسمت مورد استفاده این گیاه، سرشاخه گلدار گیاه تازه یا گیاه خشك شده و نیز گلهای تازه گیاه است.
اگر گلهای تازه گیاه بین انگشتان فشرده و له شود مایعی قهوهای تیره رنگ از آن تراوش میكند.
زمان گلدهی این گیاه اواخر اردیبهشت تا اواخر مهرماه است گیاه را بین ماههای خرداد تا شهریور جمعآوری و در سایع خشك میكنند.سرشاخههای گلدار گیاه را همیشه باید در زمان گل دادن چید.
انتشار عمومی این گیاه در غرب آسیا، اروپای مركزی، آفریقای شمالی، اندونزی، آمریكای شمالی و جنوبی و استرالیا است.
احتیاطات مصرف: مصرف بیش از حد این گیاه سبب نوعی حساسیت می شود که تحت تاثیر نور افزایش می یابد.
نحوه ی مصرف: 2 تا 4 گرم از آن بصورت دمکرده سه بار در شبانه روز
دامنه انتشار
نواحی مختلف البرز, کرج, راه چالوس, گیلان: رشت به آستارا, لاهیجان, عمارلو, بین کبوتر چاک و پاک ده در ارتفاعات 2000 متری آذربایجان: ارومیه, نزدیک دیلمان, قره داغ, جنگل علی بلاغ, اردبیل, کوه سهند, نواحی شمالی ایران, خراسان, مغرب ایران, بروجرد, کوه الوند, نهاوند, گرگان, نزدیک رادکان گنبد کاووس, جنگل گلستان: مازندران: دره هراز, کوهرنک, دره تالار, پل سفید, دره چالوس, پل زنگوله, کلاردشت, خراسان, بجنورد, تپه مراوه, لرستان, بیشه, اطراف تهران.
|