بسترهای کاشت و خصوصیات آنها :مواد جامد آلي و معدني (مواد قابل دسترس محلي) بعنوان بستر كاشت گياه و نگهدارندة ريشه مورد استفاده قرار می گیرد و محلول غذايي بصورت چرخشي يا غير چرخشي در اختیار ریشه قرار مي گيرد.
بستر ها بايد از ظرفيت نگهداري آب و مواد غذايي خوبي برخوردار باشند.
تهويه مناسبي را براي محيط ريشه مهيا كنند.
سبك وزن بودن بستر كاشت از اهميت قابل توجهي برخوردار است، چون حمل ونقل آن بسيار راحت مي باشد.
بسترهاي كاشت بايد عاري از عوامل بيماريزا و مواد سمي مضر براي گياهان باشند.
طبقه بندی بسترهای کاشت
بسترهاي طبيعي معدنی (كشت در شن)
بستر هاي طبيعي آلي (پوشينه برنج، خاك اره، فيبر نارگيل، پيت ماس و ...)
بستر هاي مصنوعي معدنی (راك وول، پرليت، ورميكوليت)
بسترهاي مصنوعي آلي (پلي اورتان، پلي فنل، پلي اتر، پلي وينيل)
بسترهای معدنی
پرلیت:
یک سنگ آتشفشانی است که تحت دمای 1000 درجه قرار گرفته و به ذرات سبک تبدیل شده.
ذرات به قطر 3 میلی متر آن در هیدروپونیک کاربرد دارد (بهتر است با بستر آلی یا پرلیت ریز مخلوط شود)
خنثی و استریل
سبک
ظرفیت نگهداری آب و مواد غذایی پایین
قبل از استفاده باید خیس شود
pH آن 8-6 است ولی مقاومت در برابر تغییر pH را ندارد
راک وول
ترکیبی از فیبرهای ریز و بلند و تابیده
حاصل از سنگهای طبیعی گداخته
خنثی
خیلی سبک
ظرفیت نگهداری آب بالا
تهویه خوب
ورمیکولایت
میکای انبساط یافته
سبک
ظرفیت نگهداری آب بسیار بالا
بعلت ساختار ورقه ورقه گاهی به قطعات کوچکتر تقسیم می شود به همین دلیل هر 4-2 سال یکبار باید تعویض شود
در اقلیم های گرم نتیجه بهتری دارد
pH آن خنثی است ولی در برابر تغییر pH مقاومت زیاد دارد
حاوی پتاسیم و منیزیم
دمای 1090 درجه می بیند
Coarse Sand
ذرات شسته شده رودخانه ها
مخلوطی از ریز و درشت
ذرات با قطر 2-5/1 سانتی متر تهویه بهترو زهکش بالایی دارد
برای حفظ رطوبت 25-20% پیت خزه با آن مخلوط می شود

Clay Pebbles
حاصل از رس یا سنگ های آسیاب شده گداخته
دارای حفره های داخلی
با یک لایه سخت حفره دار پوشیده شده است که از متلاشی شدن ذرات در اثر جذب آب جلوگیری می کند
خاصیت موئینگی بسیار بالایی دارد
بسترهای آلی
Peat moss
حاصل از زمینهای باتلاقی (از گیاه خزه یا جگن)
بقایای نیمه پوسیده گیاهان آبی مرداب، ( نبود اکسیژن پوسیدگی باکتریایی و شیمیایی کند )
بسته به نوع گیاهی که از آن حاصل شده خصوصیات و pH متفاوت دارد
ویژگیهای خزه یک باتلاق با باتلاق دیگر متفاوت است
ظرفیت نگهدار آب بالا
پیت حاصل از گیاهان خزه ای نسبت به جگنی تهویه بیشتری دارند
حاوی مواد غذایی است
پیت های سیاه به دلیل تجزیه سریع مناسب هیدروپونیک نیستند (پیت هوموس)
pH اسیدی دارد حتی کمتر از 4
دارای ظرفیت بافری بالا
تبادل کاتیونی بالا
هنگامی که محیط بیرون خشک باشد آب خود را بیرون می دهد پس نباید محیط خشک شود
اگر مشکل تبادل کاتیونی در بستر وجود داشته باشد پیت اضافه میکنیم
پیت با درجه بندی درشت و ضخیم مناسب کشت هیدروپونیک
Tree Bark
پوست کاج، صنوبر و سرو در گلخانه های گوجه فرنگی و خیار موفق بودند
قطر آنها از 10-1 میلی متر متغییر است
تهویه خوب
قابلیت نگهداری آب بالا
بدون تجزیه و کاهش حجم قادر به جندین نوبت استفاده می باشیم
قطعات پوست درشت باید با خاک اره، خرده های چوب و باگاس مخلوط شوند (جهت بهبود ظرفیت نگهدار آب)
هزینه پوست کاج پایین ولی در سیستم بسته اسید تانیک تولید میکند
در ضمن پوست کاج هر فصل باید تعویض شود
مناسب برای رشد ارکیده
ظرفیت نگهداری آب آن زیاد نیست
Wood shavings
چوب سدر ، اکالیپتوس و گردو دارای ترکیبات سمی هستند
چوب تازه صنوبر روی برخی گیاهان تاثیر سوء دارد که به مرور کمتر می شود
مواد چوبی همه اسیدی هستند و اثر سمی آنها ممکن است به دلیل اثر اسیدی آنها روی جذب عناصر باشد.
Sawdust
ظرفیت نگهدار آب بالا بنابراین تهویه محیط ریشه کم
نسبت C/N بسیار بالا بنابراین نیاز به استفاده از کود نیتروژن داریم (جلوگیری از رقابت میکروارگانیسم ها و گیاه برای N )
Cocopeat (Coir)
استفاده زیاد در کشورهای گرمسیری_ تازه آن تانن دارد و حداقل باید 6 ماه از تهیه آن گذشته باشد تا از آن بتوانیم استفاده کنیم.
Rice hulls
ظرفیت نگهداری آب آن پایین
فضای خالی زیاد بین ذرات آن وجود دارد به همین دلیل به تنهایی باعث استرس گیاه می شود
Bagasse
ظرفیت نگهداری آب بالایی دارد
استفاده از آن به تنهایی زهکش نامناسب و تهویه کم در محیط ریشه ها
نسبت C/N بسیار بالاست