مشخصات گياه شناسي :
گياهي است علفي با برگهاي مركب شانه اي ،‌ برگچه ها داراي حاشيه دندانه دار بوده و كركدار مي باشند . گلهاي زرد رنگ گياه در گل آذينهاي سنبله قرار مي گيرند .
انتشار جغرافيايي :
اين گياه در نواحي شمال ايران از جمله گيلان ، خراسان و آذربايجان مي رويد .
ترکيبات شيميايي :
اين گياه حاوي تانن ،‌مقدار كمي اسانس فرار و رزين مي باشد .
قسمت مورد استفاده :
سر شاخه گلدار گياه اثر دارويي دارد .
اثرات دارويي و طرز استعمال :
1- درمان التهاب گلو و دهان : با استمال خارجي جوشانده سر شاخه گلدار گياه در رفع التهاب چركين گلو و همچنين التهاب دهان موثر است .
2- درمان اسهال : جوشانده اين گياه اثر قابض داشته و براي از بين بردن اسهال مي توان از آن استفاده نمود .
3- دفع سنگهاي صفراوي و درمان احتباس صفرا : مهمترين خاصيت گياه غافث دفع سنگهاي صفراوي و تاثير بر روي ترشح صفرا است كه با مصرف جوشانده گياه به شكل خوراكي ظاهر مي شود.

غافث



غافث :


نام علمی : Agrimonia eupatoria


نام خانواده : Rosaceae

توصیف گیاه : غافث ،‌گیاهی چندساله و راست است که تا یک متر ارتفاع داشته ،‌دارای برگ های کرکدار ،‌دندانه دار و مرکب بوده و گل های زرد کوچک آن بصورت سنبله های باریک پدیدار می گردند. گونه های مشابه این گونه که دارای نام علمی A.procera بوده و بنام غافث معطر نامیده شده است نیز گاهی به جای گونه معمولی آن مورداستفاده قرار می گیرد.

منشاء‌: منشاء گونه A.eupatoria اروپا و خاورمیانه است در حالی که گونه A.procera در آسیای ضغیر ، عمدتاً بصورت زراعی کشت می شود. این گیاه امروزه بیشتر در اروپای غربی تولید شده و در مرحله گلدهی جمع آوری و صادر می شود.

قسمت های مورد استفاده : بخش های هوایی گیاه گیاه که خشک شده باشند.

گروه درمانی : ضد اسهال ، قابض و مدر( ادرارآور )خفیف.

موارد استفاده و خواص : این گیاه سابقاً‌ بعنوان قابض در درمان زخم های خارجی بویژه برای جلوگیری از خونریزی مورد استفاده قرار می گرفته است. امروزه استفاده از این گیاه عمدتاً برای درمان التهاب های مخاطی گلو ، اسهال حاد ،‌بواسیر ،‌التهاب مثانه و عدم توانایی در نگهداری ادرار می باشد.

همچنین مطرح شده است که این گیاه جهت درمان رماتیسم ، آرتروز و اختلالات کیسه صفرا موثر است اما در این موارد شواهد علمی بدست نیامده است.

شکل و مقدار مصرف : این دارو بصورت قرص و تنتور مصرف می شود. این گیاه یکی ازاجزای مهم در بسیاری از فرآورده های تجارب رای درمان کبد ،‌صفرا و معده می باشد. چای این گیاه با استفاده از 1/5 گرم گیاه حاصل میشود که باید 2-3 بار در روز مصرف شود.

مواد موثره : این گیاه نیز مانند دیگرگیاهان رزاسه سرشار از تانن ها بویژه کاتکول تانن و گالوتانن میباشد. یکی از مواد موثره موجود در این گیاه آگریمونین است. این گیاه همچنین حاوی 20 درصد پلی ساکارید ،‌تری ترپنوئید ها و فلاونوئید ها ( گلیکوزیدهای لوتئوسین و آپیژنین )میباشد.

گونهA.procera دارای مقدار کمی اسانس روغنی است که بوی معطر گیاه نیز از همین مواد ناشی می شود. گونه دیگری بنام A.pilosa سرشار از آگریموفول ( یک پلیمر اسید گالیک ) است که دارای خاصیت کرک کشی قوی می باشد.

اثرات درمانی : گالوتانن ها به عنوان قابض مطرح بوده و با ماکرو مولکول هایی مانند پروتئین ها تشکیل پیوند های یونی و هیدروژنی می دهند. عصاره این گیاه دارای خواص ویروس کشی و همچنین باکتری کشی قوی است. این گیاه بدلیل خاصیت ادرارآوری نیز مورد توجه اما در مورد خاصیت اخیر شواهد مدرن پزشکی زیادی بدست نیامده است.

وضعیت :‌در مونوگراف اروپا وضعیت مثبت داشته و در فارماکوپه های دارویی بعنوان گیاه دارویی موثر به ثبت رسیده است.

 

برچسب‌ها: غافث